radd.

Baitulmal bukan satu tabung tunggal. Dalam kitab ia empat perbendaharaan yang berasingan dan setiap satu ada sumber serta tempat belanjanya sendiri. Harta pusaka masuk ke dalamnya melalui dua pintu sahaja, iaitu harta orang Islam yang mati tanpa waris dan harta orang yang mati dalam keadaan murtad. Waris yang enggan mengambil bahagiannya tidak menyebabkan harta itu jatuh kepada baitulmal.

Cucu lelaki daripada anak perempuan tidak menerima pusaka bukan kerana terhijab, tetapi kerana dia memang bukan waris. Hijab hanya berlaku kepada orang yang sudah ada sebab pewarisan padanya. Cucu itu tergolong dalam dzawil arham, iaitu kerabat yang mempunyai pertalian darah tetapi tiada bahagian yang ditetapkan untuknya.

Waris menerima harta dengan dua cara sahaja. Yang pertama dengan kadar yang sudah ditetapkan syarak dan yang kedua dengan mengambil apa yang tinggal tanpa kadar tertentu. Ibu, nenek, adik-beradik seibu serta suami atau isteri sentiasa pada cara pertama. Bapa dan datuk boleh menerima dengan kedua-dua cara sekali gus dalam kes yang sama.

Pengiraan faraid berjalan mengikut tujuh langkah yang tertib. Intinya dua perkara sahaja, iaitu menentukan asal masalah dan mentashihkannya. Asal masalah ialah nombor terkecil yang boleh mengeluarkan semua kadar tanpa pecahan, manakala tashih pula mencari nombor terkecil yang boleh dibahagi kepada setiap waris tanpa baki.

Waris fardu ialah waris yang kadar bahagiannya sudah ditetapkan, seperti satu perdua atau satu perenam. Mereka dibahagikan dahulu sebelum baki diserahkan kepada 'asabah. Kadar itu berubah mengikut siapa lagi yang masih hidup, dan sebahagian mereka boleh terhalang sepenuhnya.

Sepuluh perempuan berkemungkinan mewarisi, iaitu anak perempuan, cucu perempuan, ibu, isteri, dua jenis nenek, tiga jenis saudara perempuan dan pemerdeka hamba. Apabila kesemuanya berkumpul, lima sahaja yang menerima. Apabila waris lelaki dan perempuan berkumpul sekali, lima juga yang menerima, iaitu ibu bapa, anak lelaki dan anak perempuan serta pasangan.